بیماریهای قلبی یکی از مهمترین مشکلات سلامت در حیوانات خانگی، بهویژه سگها و گربهها، محسوب میشوند. با افزایش طول عمر حیوانات خانگی و بهبود کیفیت مراقبتهای دامپزشکی، بیماریهای قلبی بیش از گذشته تشخیص داده میشوند. آگاهی صاحبان حیوانات از علائم، عوامل خطر و روشهای کنترل این بیماریها میتواند نقش مهمی در افزایش کیفیت و طول عمر حیوانات ایفا کند.
بیماری قلبی چیست؟
قلب عضوی حیاتی است که وظیفه پمپاژ خون و رساندن اکسیژن و مواد مغذی به تمام بافتهای بدن را بر عهده دارد. هرگونه اختلال در ساختار یا عملکرد قلب میتواند منجر به کاهش کارایی سیستم گردش خون و در نهایت بروز علائم بالینی مختلف شود. بیماریهای قلبی در سگ و گربه ممکن است مادرزادی یا اکتسابی باشند و شدت آنها از خفیف تا تهدیدکننده حیات متغیر است.
منشأ بیماریهای قلبی در سگ و گربه
۱. عوامل ژنتیکی و مادرزادی
برخی حیوانات با نقصهای قلبی متولد میشوند. این اختلالات معمولاً به دلیل ناهنجاری در شکلگیری قلب در دوران جنینی رخ میدهند. برخی نژادهای سگ مانند کاوالیر کینگ چارلز اسپانیل، دوبرمن پینچر و باکسر و همچنین برخی نژادهای گربه مانند مین کون و رگدال استعداد بیشتری برای ابتلا به بیماریهای قلبی ارثی دارند.
۲. افزایش سن
با بالا رفتن سن، بافتهای قلب دچار تغییرات تدریجی میشوند. این تغییرات میتوانند منجر به ضعف عملکرد دریچهها، ضخیم شدن عضله قلب یا کاهش توانایی پمپاژ خون شوند.
۳. تغذیه نامناسب
کمبود برخی مواد مغذی مانند تائورین(Taurine) در گربهها یا عدم تعادل مواد معدنی و ویتامینها میتواند خطر بروز بیماریهای قلبی را افزایش دهد. چاقی نیز یکی از عوامل مهم در ایجاد فشار مضاعف بر قلب است.
۴. بیماریهای زمینهای
اختلالات تیروئیدی، فشار خون بالا، بیماریهای کلیوی و برخی عفونتها میتوانند سلامت قلب را تحت تأثیر قرار دهند. در برخی موارد، بیماری قلبی پیامد مستقیم یک بیماری دیگر است.
انواع بیماریهای قلبی در سگها
بیماری دژنراتیو دریچه میترال
این بیماری یکی از شایعترین مشکلات قلبی در سگهای مسن و نژادهای کوچک است. در این حالت، دریچه میترال بهتدریج کارایی خود را از دست میدهد و بخشی از خون به عقب بازمیگردد. این وضعیت در نهایت میتواند منجر به نارسایی قلبی شود.
کاردیومیوپاتی اتساعی
در این بیماری، عضله قلب ضعیف و دیوارههای قلب نازک میشوند. در نتیجه توانایی قلب برای پمپاژ خون کاهش مییابد. این بیماری بیشتر در سگهای نژاد بزرگ مانند دوبرمن و گریت دین دیده میشود.
نقصهای مادرزادی قلب
مانند تنگی آئورت، تنگی شریان ریوی و باز ماندن مجرای شریانی (PDA) که از دوران تولد وجود دارند و در صورت عدم درمان میتوانند مشکلات جدی ایجاد کنند.
انواع بیماریهای قلبی در گربهها
کاردیومیوپاتی هیپرتروفیک
شایعترین بیماری قلبی در گربهها محسوب میشود. در این بیماری، دیواره عضله قلب ضخیم میشود و فضای داخلی قلب کاهش مییابد. این امر باعث اختلال در پر شدن قلب از خون و کاهش کارایی آن میشود.
کاردیومیوپاتی محدودکننده
در این نوع بیماری، دیوارههای قلب انعطافپذیری خود را از دست میدهند و فرآیند پر شدن قلب مختل میشود.
کاردیومیوپاتی اتساعی
اگرچه امروزه کمتر مشاهده میشود، اما میتواند در اثر کمبود تورین یا سایر عوامل ایجاد شود.
علائم بیماریهای قلبی
تشخیص زودهنگام بیماریهای قلبی نقش مهمی در موفقیت درمان دارد.از شاخص ترین علائم بیماری های قلبی میتوان به سرفه مداوم، بهویژه در سگها، تنگی نفس یا تنفس سریع، خستگی زودرس هنگام فعالیت، کاهش اشتها، کاهش وزن، ضعف عمومی، بیحالی، غش کردن یا از حال رفتن، تورم شکم به دلیل تجمع مایعات، فلج ناگهانی اندامهای عقبی در برخی گربههای مبتلا به بیماری قلبی و در بسیاری از موارد، حیوان تا مراحل پیشرفته بیماری هیچ علامت آشکاری نشان نمیدهد؛ به همین دلیل معاینات دورهای اهمیت زیادی دارند.
روشهای تشخیص
دامپزشکان برای تشخیص بیماریهای قلبی از روشهای مختلفی استفاده میکنند: معاینه فیزیکی و شنیدن صدای قلب، رادیوگرافی قفسه سینه، نوار قلب (ECG)، اندازهگیری فشار خون، آزمایش خون و اکوکاردیوگرافی یا سونوگرافی قلب.اکوکاردیوگرافی یکی از دقیقترین روشها برای بررسی ساختار و عملکرد قلب در حیوانات خانگی است.
راهکارهای کنترل و مدیریت بیماریهای قلبی
۱. مراجعه منظم به دامپزشک
۲. تغذیه مناسب
۳. کنترل وزن
۴. مصرف منظم داروها
بسیاری از بیماریهای قلبی با دارو قابل کنترل هستند. داروهای ادرارآور، مهارکنندههای آنزیم مبدل آنژیوتانسین، داروهای تقویتکننده عملکرد قلب و داروهای ضدآریتمی از جمله درمانهای رایج هستند. مصرف این داروها باید دقیقاً طبق دستور دامپزشک انجام شود.در کناره درمان اصلی می توان از مکمل گیاهی نیگروکس(Nigrox) جهت بهبود عملکرد سیستم قلبی عروقی استفاده کرد.
نیگروکس(Nigrox) درمان گیاهی نارسایی های قلبی در سگ و گربه
نیگروکس مکمل صدرصد گیاهی بهبود دهنده عملکرد قلب و عروق محصول شرکت دانش بنیان ماکیان دام پارس می باشد. عصاره های استفاده در این دارو شامل گیاهان زالزالک و سایر گیاهان موثر بر عملکرد و سلامت قلب و عروق هستند.ترکیبات موثره موجود در این گیاهان که شامل فلاونوئید ها و پروآنتوسیانیدین ها هستند، با افزایش کلسیم داخل سلول های عضله قلب از طریق مهار آنزیم cAMP فسفودی استراز وافزایش سطح cAMP در سلول های عضله قلب و همچنین مهار آنزیم Na⁺/K⁺-ATPase سبب بهبود عملکرد عضلات قلبی و به دنبال افزایش قدرت انقباض قلب می شود.
همچنین ترکیبات موجود در این دارو با مهار آنزیم های مبدل آنژیوتانسین (ACE) و مهار سیستم رنین آنژیوتانسین موجب اتساع عروق و تنظیم فشار خون و بهبود جریان خون می شود.
برای اطلاعات بیشتر داروی قلبی عروقی نیگروکس اینجا کلیک کنید
جهت خرید داروی تقویت کننده قلب و عروقی نیگروکس اینجا کلیک کنید
پیشگیری از بیماریهای قلبی
اگرچه همه بیماریهای قلبی قابل پیشگیری نیستند، اما برخی اقدامات میتوانند خطر ابتلا را کاهش دهند:استفاده از غذای باکیفیت و متناسب با سن حیوان، جلوگیری از چاقی، انجام چکاپهای منظم، توجه به سابقه ژنتیکی نژاد، تأمین فعالیت بدنی مناسب، درمان بهموقع بیماریهای دیگر.
جمعبندی
بیماریهای قلبی در سگها و گربهها از جمله مشکلات شایع اما قابل مدیریت هستند. این بیماریها ممکن است به دلایل ژنتیکی، افزایش سن، تغذیه نامناسب یا بیماریهای زمینهای ایجاد شوند. شناخت علائم اولیه، مراجعه منظم به دامپزشک و رعایت اصول تغذیه و مراقبت میتواند به تشخیص زودهنگام و کنترل مؤثر بیماری کمک کند. با مدیریت صحیح، بسیاری از حیوانات مبتلا به بیماریهای قلبی میتوانند سالها زندگی سالم، فعال و باکیفیتی داشته باشند.
