بیماریهای گوارشی یکی از مشکلات نسبتاً شایع در سگها و گربهها هستند و در میان آنها، IBD یا بیماری التهابی روده (Inflammatory Bowel Disease) از اهمیت ویژهای برخوردار است. این بیماری میتواند باعث التهاب مزمن در بخشهایی از دستگاه گوارش حیوان شود و علائمی مانند اسهال، استفراغ، کاهش وزن و بیاشتهایی ایجاد کند.
IBD معمولاً یک بیماری ساده و گذرا نیست و در بسیاری از موارد به بررسیهای دقیق دامپزشکی برای تشخیص و کنترل نیاز دارد. شناخت علائم اولیه میتواند به تشخیص زودتر و جلوگیری از کاهش کیفیت زندگی حیوان کمک کند.
IBD چیست؟
IBD در سگها و گربهها به گروهی از بیماریهای مزمن گفته میشود که در آن سلولهای التهابی به شکل غیرطبیعی در دیواره دستگاه گوارش تجمع پیدا میکنند. این التهاب میتواند قسمتهای مختلفی از دستگاه گوارش، از معده گرفته تا روده کوچک و روده بزرگ را درگیر کند.
شدت و نوع التهاب در حیوانات مختلف متفاوت است. به همین دلیل، علائم IBD نیز میتواند از یک حیوان به حیوان دیگر تفاوت داشته باشد.در برخی حیوانات، التهاب بیشتر در روده کوچک دیده میشود و در برخی دیگر روده بزرگ یا حتی معده نیز درگیر میشود.
چه عوامی باعث IBD میشوند؟
علت دقیق IBD در بسیاری از موارد مشخص نیست و احتمالاً عوامل مختلفی در ایجاد آن نقش دارند. یکی از مهمترین نظریهها، اختلال در تعامل میان سیستم ایمنی، میکروبیوم روده و مواد غذایی است.
نکته مهم این است که هر اسهال یا استفراغ مزمنی به معنی ابتلای حیوان به IBD نیست. بیماریهای انگلی، عفونتها، عدم تحمل غذایی، بیماریهای پانکراس، اختلالات کبدی و برخی بیماریهای سیستمیک نیز میتوانند علائم مشابهی ایجاد کنند.
علائم IBD در سگها و گربهها
۱. اسهال مزمن یا عودکننده
یکی از مهمترین علائم IBD است. ممکن است اسهال برای مدتی بهتر شود و دوباره بازگردد. درگیری روده کوچک معمولاً با افزایش حجم مدفوع و گاهی کاهش وزن همراه است، در حالی که درگیری روده بزرگ میتواند با افزایش دفعات دفع، زور زدن و وجود موکوس همراه باشد.
۲. استفراغ
استفراغ بهخصوص در گربههای مبتلا میتواند یکی از علائم اصلی باشد. برخی گربهها ممکن است مدت زیادی با استفراغهای گاهبهگاه مراجعه کنند.
۳. کاهش وزن
التهاب مزمن دستگاه گوارش میتواند باعث اختلال در هضم و جذب مواد مغذی شود. در نتیجه، حیوان ممکن است با وجود مصرف غذا، به تدریج وزن از دست بدهد.
۴. کاهش اشتها یا تغییر اشتها
برخی حیوانات مبتلا اشتهای خود را از دست میدهند، در حالی که برخی دیگر اشتهای طبیعی یا حتی افزایشیافته دارند.
۵. تغییر در وضعیت مدفوع
وجود موکوس، تغییر رنگ، افزایش دفعات دفع یا در برخی موارد مشاهده خون تازه میتواند دیده شود.
۶. بیحالی و ضعف
در موارد طولانیمدت، سوءجذب مواد مغذی و کاهش وزن میتواند باعث ضعف و کاهش فعالیت حیوان شود.
چگونه IBD تشخیص داده میشود؟
تشخیص IBD معمولاً بر اساس یک آزمایش منفرد انجام نمیشود. دامپزشک ابتدا باید بیماریهایی را که علائم مشابه ایجاد میکنند، بررسی و تا حد امکان رد کند.معمولاً فرآیند تشخیص میتواند شامل معاینه کامل بالینی، آزمایش خون، آزمایش مدفوع و بررسی انگلها، بررسی رژیم غذایی و سابقه تغذیهای، سونوگرافی شکم، آزمایشهای تکمیلی بر اساس علائم حیوان و در موارد خاص، آندوسکوپی و نمونهبرداری از دستگاه گوارش باشد.نمونهبرداری و بررسی بافتشناسی میتواند اطلاعات مهمی درباره نوع و شدت التهاب فراهم کند، اگرچه تفسیر نتایج باید در کنار علائم، یافتههای تصویربرداری و سایر آزمایشها انجام شود.
درمان IBD چگونه انجام میشود؟
هدف اصلی درمان، کاهش التهاب دستگاه گوارش، کنترل علائم و بهبود کیفیت زندگی حیوان است. درمان باید متناسب با شرایط هر حیوان انتخاب شود.
اصلاح رژیم غذایی
رژیم غذایی یکی از مهمترین بخشهای مدیریت بسیاری از موارد بیماریهای مزمن گوارشی است. دامپزشک ممکن است استفاده از رژیمهای هیدرولیزه یا دارای پروتئین جدید را پیشنهاد کند.در برخی حیوانات، تغییر رژیم غذایی بهتنهایی میتواند باعث کاهش قابل توجه علائم شود. نکته مهم این است که رژیم درمانی باید بهصورت منظم و برای مدت کافی اجرا شود و حیوان در این مدت از دریافت خوراکیهای متفرقه منع شود.
در کناره رژیم غذایی مناسب، استفاده از داروها و مکمل هایی که به بهبود علائم کمک کند میتواند مفید باشید. از سری مکمل های کنترل کننده اسهال و التهابات گوارشی قرص صد در صد گیاهی پتانین (PeTannin) است از متشکل از عصاره خشک جفت بلوط است. ترکیبات موثره ی موجود در این محصول به سبب دارا بودن خاصیت قابض ناشی از تانن، می توانند در بهبود اسهال وعلائم ناشی از مشکلات گوارشی مزمن کمک کننده کنند.همچنین این ترکیبات موجب کاهش التهابات ناشی از اسهال و بازسازی و بهبود مورفولوژی پرزهای روده می شوند. قرص گیاهی پتانین (PeTannin) به سبب این که فاقد ترکیبات شیمیایی وسنتتیک می باشد، نتیجتا هیچگونه عوارض جانبی را برای پت شما رقم نمیزند.
برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد داروی پتانین اینجا کلیک کنید
برای خرید داروی پتانین اینجا کلیک کنید
آیا IBD قابل درمان است؟
IBD در بسیاری از موارد یک بیماری مزمن و قابل کنترل محسوب میشود، نه بیماریای که همیشه بتوان آن را بهطور کامل و دائمی از بین برد.برخی حیوانات پس از اصلاح رژیم غذایی و درمان مناسب، برای مدت طولانی علائم بسیار کمی دارند. در برخی دیگر، بیماری ممکن است دورههای عود و بهبودی داشته باشد و نیازمند مدیریت طولانیمدت باشد.
