نگهداری و پرورش پرندگان زینتی، بهویژه گونههایی مانند مرغ عشق، عروس هلندی، فنچ، قناری و طوطیسانان، تنها به تأمین غذای کافی محدود نمیشود. سلامت دستگاه گوارش، وضعیت سیستم ایمنی، کیفیت تغذیه، شرایط محیطی و تعادل میکروبی روده همگی نقش مهمی در سلامت و عملکرد پرنده دارند. در سالهای اخیر، توجه بیشتری به استفاده از ترکیباتی مانند پروبیوتیکها، پریبیوتیکها و بهخصوص سینبیوتیکها در تغذیه پرندگان شده است.
سینبیوتیکها ترکیبی از یک یا چند پروبیوتیک و یک یا چند پریبیوتیک هستند که با هدف ایجاد اثر مکمل یا همافزا در دستگاه گوارش استفاده میشوند. به زبان ساده، پروبیوتیکها میکروارگانیسمهای مفید را در اختیار دستگاه گوارش قرار میدهند و پریبیوتیکها مواد غذایی انتخابی برای رشد و فعالیت همین میکروارگانیسمها فراهم میکنند. این ترکیب میتواند به ایجاد شرایط مناسبتر برای میکروبیوم روده کمک کند.
چرا سلامت روده در پرندگان زینتی اهمیت دارد؟
دستگاه گوارش پرندگان فقط محل هضم غذا نیست؛ بلکه ارتباط نزدیکی با سیستم ایمنی و وضعیت عمومی بدن دارد. ترکیب میکروارگانیسمهای موجود در روده میتواند بر هضم و جذب مواد مغذی، سلامت مخاط روده و پاسخهای ایمنی اثر بگذارد. به همین دلیل، هر عاملی که موجب برهم خوردن تعادل میکروبی روده شود، میتواند در نهایت روی وضعیت عمومی پرنده اثرگذار باشد.
استرس ناشی از جابهجایی، تغییر جیره غذایی، تراکم بالا، شرایط نامناسب بهداشتی، تغییرات دمایی و برخی بیماریهای گوارشی میتوانند تعادل طبیعی دستگاه گوارش را تحت تأثیر قرار دهند. در چنین شرایطی، استفاده هدفمند از مکملهای حاوی پروبیوتیک، پریبیوتیک یا سینبیوتیک میتواند یکی از ابزارهای مدیریتی برای حمایت از سلامت روده باشد.
البته سینبیوتیک را نباید جایگزین تشخیص و درمان بیماری دانست؛ بلکه استفاده از آن بیشتر در چارچوب تغذیه حمایتی و مدیریت سلامت گله یا مجموعه پرندگان معنا پیدا میکند.
سینبیوتیک چگونه عمل میکند؟
عملکرد سینبیوتیک را میتوان حاصل همکاری دو بخش آن دانست. بخش پروبیوتیکی معمولاً شامل باکتریها یا مخمرهای مفیدی است که میتوانند با استقرار موقت یا فعالیت در دستگاه گوارش، محیط روده را تحت تأثیر قرار دهند. بخش پریبیوتیکی نیز شامل موادی است که بهصورت انتخابی توسط برخی میکروارگانیسمهای مفید مورد استفاده قرار میگیرند.
مزیت نظری سینبیوتیک نسبت به استفاده جداگانه از پروبیوتیک این است که پریبیوتیک میتواند شرایط مناسبی برای فعالیت میکروارگانیسم هدف ایجاد کند. البته این اثر کاملاً وابسته به نوع سویه پروبیوتیکی، نوع پریبیوتیک، دوز، جیره غذایی و شرایط پرنده است و نمیتوان هر ترکیبی از پروبیوتیک و پریبیوتیک را الزاماً یک سینبیوتیک مؤثر دانست.
کمک به حفظ تعادل میکروبی روده
یکی از مهمترین کاربردهای سینبیوتیکها، کمک به تنظیم میکروبیوتای دستگاه گوارش است. در مطالعات انجامشده روی طیور، برخی ترکیبات سینبیوتیکی توانستهاند جمعیت باکتریهای مفید را افزایش داده و در بعضی شرایط جمعیت باکتریهای نامطلوب مانند E. coli را کاهش دهند. در پرندگان زینتی نیز حفظ تعادل میکروبی روده اهمیت زیادی دارد، زیرا پرنده سالم برای هضم مناسب خوراک و حفظ عملکرد طبیعی دستگاه گوارش به یک اکوسیستم میکروبی متعادل نیاز دارد.
حمایت از سیستم ایمنی
روده یکی از بخشهای مهم تعامل بدن با عوامل محیطی است و سلامت آن با عملکرد سیستم ایمنی ارتباط دارد. برخی مطالعات نشان دادهاند که استفاده از سینبیوتیکها میتواند برخی شاخصهای ایمنی را تحت تأثیر قرار دهد.در پرندگان زینتی، تقویت شرایط مطلوب دستگاه گوارش میتواند به عنوان بخشی از یک برنامه جامع برای حمایت از سیستم ایمنی در نظر گرفته شود؛ بهویژه در دورههای استرس، تغییر محیط، انتقال، واکسیناسیون یا تغییر جیره.
کمک به سلامت مخاط و ساختار روده
یکی از شاخصهای مهم سلامت دستگاه گوارش، وضعیت مخاط روده و ساختار پرزهای آن است. پرزهای سالم سطح بیشتری برای جذب مواد مغذی فراهم میکنند و حفظ یکپارچگی سد روده میتواند به عملکرد طبیعی دستگاه گوارش کمک کند.
استفاده در دورههای استرس
پرندگان زینتی به تغییرات محیطی حساس هستند. انتقال پرنده به محل جدید، تغییر صاحب، جابهجایی قفس، تغییر خوراک، تراکم بالا یا تغییرات ناگهانی دما میتواند با استرس همراه باشد.استرس میتواند بر اشتها، مصرف خوراک، عملکرد دستگاه گوارش و تعادل میکروبی اثر بگذارد. بنابراین یکی از کاربردهای احتمالی سینبیوتیکها، استفاده به عنوان بخشی از برنامه حمایتی در دورههای استرس است.البته مهم است تأکید شود که سینبیوتیک نمیتواند جایگزین اصلاح عامل استرسزا شود. در پرندهای که از تهویه نامناسب، تغذیه نامناسب، ازدحام یا شرایط بهداشتی ضعیف رنج میبرد، اصلاح مدیریت محیطی همچنان اولویت اصلی است.
نقش احتمالی در کاهش وابستگی به آنتیبیوتیکها
یکی از دلایل افزایش توجه به سینبیوتیکها، تلاش برای یافتن راهکارهای تغذیهای و مدیریتی جایگزین برای استفاده غیرضروری از آنتیبیوتیکهاست. مطالعات انجامشده در طیور نشان دادهاند که برخی ترکیبات سینبیوتیکی میتوانند بر سلامت روده، عملکرد رشد و برخی شاخصهای ایمنی اثر مثبت داشته باشند.
اهمیت انتخاب نوع سین بیوتیک
اثربخشی سینبیوتیک به انتخاب سویه پروبیوتیکی، نوع پریبیوتیک، تعداد میکروارگانیسمهای زنده، پایداری محصول، نحوه نگهداری و دوز مصرف وابسته است. بنابراین کیفیت محصول و فرمولاسیون آن اهمیت زیادی دارد.
سین بیوتیک MLC محصولی است که میتواند تمامی موارد ذکر شده را در برداشته باشد. MLC شامل پروبیوتیک لاکتوباسیلوس کازئی و پری بیوتیک دکستران الیگوساکارید (DOS) با نا تجاری میتو است که به دلیل کانت بالای این باکتری، دارای خاصیت اپرگذاری چندبرابری نسبت به سایر سین بیوتیک های موجود در بازار است. فعالیت باکتری لاکتوباسیلوکس کازئی به واسطه تولید اسید لاکتیک موجب از بین رفتن باکتری های پاتوژن، تنظیم PH محیط دستگاه گوارش، تحریک سیستم ایمنی و جذب بهتر ویتامین ها و اسیدهای آمینه ضروری بدن میگردد.
برای دریافت اطلاعات بیشتر از سین بیوتیک ام ال سی اینجا کلیک کنید
